Miyom Tedavisi
Miyomlar, rahmin kas tabakasından gelişen ve büyük çoğunluğu iyi huylu olan oluşumlardır. Üreme çağındaki kadınlarda oldukça sık görülürler.
Miyom saptanması her zaman tedavi veya ameliyat gerektiği anlamına gelmez. Tedavi kararı; miyomun büyüklüğü, sayısı, rahim içerisindeki yerleşimi, hastanın şikâyetleri, yaşı ve gebelik planı birlikte değerlendirilerek kişiye özel olarak verilir.
Miyomlar Hangi Şikâyetlere Neden Olabilir?
Miyomların oluşturduğu şikâyetler büyüklüklerine ve rahimdeki yerleşimlerine göre değişebilir.
En sık görülen belirtiler arasında;
aşırı veya uzun süren adet kanamaları,
adet dönemlerinde pıhtılı kanama,
kansızlık,
kasık veya bel ağrısı,
karında dolgunluk veya baskı hissi,
sık idrara çıkma,
kabızlık,
cinsel ilişki sırasında ağrı,
bazı hastalarda gebe kalmada güçlük
yer alabilir.
Bununla birlikte birçok miyom hiçbir şikâyete neden olmaz ve rutin jinekolojik muayene veya ultrasonografi sırasında tesadüfen saptanabilir.
Her Miyom Tedavi Edilmeli midir?
Hayır.
Şikâyete neden olmayan, küçük ve ultrasonografide olağan özelliklere sahip miyomlarda herhangi bir tedavi uygulanmadan düzenli takip yeterli olabilir.
Özellikle menopoza yaklaşan kadınlarda miyomların büyümesi yavaşlayabilir ve menopoz sonrasında küçülme görülebilir.
Tedavi kararı yalnızca miyomun büyüklüğüne göre verilmez. Miyomun rahim içerisindeki konumu ve hastada oluşturduğu şikâyetler en az büyüklüğü kadar önemlidir.
Miyom Tedavisi Nasıl Yapılır?
Miyomların tedavisinde;
takip,
ilaç tedavileri,
histeroskopik tedavi,
laparoskopik veya açık cerrahi,
uygun hastalarda girişimsel tedavi yöntemleri
kullanılabilir.
Hangi yöntemin tercih edileceği hastanın özelliklerine göre belirlenir.
Miyomların İlaçla Tedavisi Mümkün müdür?
İlaç tedavileri özellikle miyoma bağlı aşırı adet kanaması ve ağrı gibi şikâyetlerin kontrol altına alınmasında kullanılabilir.
Hastanın durumuna göre;
hormonal tedaviler,
progesteron içeren yöntemler,
hormonlu rahim içi araç,
kanama miktarını azaltan ilaçlar,
ağrı kesici ve antiinflamatuvar ilaçlar,
bazı hastalarda miyomları geçici olarak küçültebilen hormonal tedaviler
tercih edilebilir.
İlaç tedavileri her zaman miyomu tamamen ortadan kaldırmaz. Tedavinin temel amacı çoğu zaman kanama, ağrı ve diğer şikâyetlerin kontrol altına alınmasıdır.
Miyom Ne Zaman Ameliyat Edilir?
Her miyom ameliyat gerektirmez.
Ancak;
aşırı veya uzun süreli kanamaya neden olması,
kansızlık gelişmesi,
belirgin ağrı veya bası şikâyetleri oluşturması,
çok büyük boyutlara ulaşması,
mesane veya bağırsak gibi çevre organlara baskı yapması,
rahim boşluğunun şeklini bozması,
bazı infertilite veya tekrarlayan gebelik kaybı durumlarıyla ilişkili olması,
hızlı büyüme veya görüntülemede şüpheli özelliklerin bulunması
gibi durumlarda cerrahi tedavi değerlendirilebilir.
Ameliyat kararı hastanın yaşı, gebelik isteği ve miyomların sayısı, büyüklüğü ve yerleşimine göre kişiye özel olarak verilmelidir.
Miyomektomi Nedir?
Miyomektomi, rahim korunarak yalnızca miyomların çıkarıldığı ameliyattır.
Özellikle gelecekte gebelik planlayan veya rahminin korunmasını isteyen kadınlarda uygun olması halinde tercih edilebilir.
Miyomun büyüklüğü ve rahimdeki yerleşimine göre miyomektomi;
histeroskopik,
laparoskopik (kapalı),
veya açık cerrahi
yöntemlerden biriyle gerçekleştirilebilir.
Histeroskopik Miyomektomi
Rahim boşluğuna doğru büyüyen submüköz miyomların tedavisinde kullanılabilir.
Histeroskop adı verilen kamera sistemi vajina ve rahim ağzından geçirilerek rahim içerisine ulaştırılır ve uygun miyomlar karında herhangi bir kesi yapılmadan çıkarılabilir.
Laparoskopik Miyomektomi
Uygun büyüklükte ve yerleşimdeki miyomlar laparoskopik, yani kapalı ameliyat yöntemiyle çıkarılabilir.
Karın bölgesindeki küçük kesilerden kamera ve cerrahi aletler yerleştirilerek miyomlar çıkarılır ve rahim duvarı onarılır.
Uygun hastalarda laparoskopik cerrahi daha küçük kesiler, daha kısa hastanede kalış ve günlük yaşama daha hızlı dönüş gibi avantajlar sağlayabilir.
Açık Miyomektomi
Çok büyük, çok sayıda veya yerleşimi nedeniyle laparoskopik olarak çıkarılması uygun olmayan miyomlarda açık cerrahi tercih edilebilir.
Karın bölgesinden yapılan kesi ile rahme ulaşılarak miyomlar çıkarılır ve rahim dokusu onarılır.
Cerrahi yöntemin seçimi miyomun yalnızca büyüklüğüne değil; sayısına, yerleşimine, hastanın daha önce geçirdiği ameliyatlara ve cerrahın değerlendirmesine göre yapılır.
Histerektomi Nedir?
Histerektomi, rahmin cerrahi olarak çıkarılması işlemidir ve miyomların kesin tedavisini sağlar.
Özellikle çocuk isteği tamamlanmış, çok sayıda veya büyük miyomları bulunan ve şikâyetleri diğer tedavilerle kontrol altına alınamayan bazı hastalarda değerlendirilebilir.
Ancak miyom saptanan her hastada rahmin alınması gerekmez. Rahmi koruyucu tedavi seçenekleri uygun hastalarda öncelikle değerlendirilebilir.
Rahim Damarlarının Embolizasyonu
Uygun bazı hastalarda uterin arter embolizasyonu adı verilen girişimsel yöntem uygulanabilir.
Bu yöntemde miyomları besleyen damarların kan akımı azaltılarak miyomların zaman içerisinde küçülmesi ve kanama veya bası şikâyetlerinin azalması amaçlanır.
Embolizasyon her hasta için uygun değildir. Özellikle gelecekte gebelik planlayan kadınlarda tedavi seçimi yapılırken üreme planı ayrıca değerlendirilmelidir.
Miyomlar Gebeliği Etkiler mi?
Miyomu olan kadınların büyük bir bölümü herhangi bir problem yaşamadan gebe kalabilir.
Ancak bazı miyomlar, özellikle rahim boşluğunun şeklini bozan submüköz miyomlar, gebeliğin oluşmasını veya devamını etkileyebilir.
Gebelik planlayan bir kadında miyom saptandığında ameliyat gerekip gerekmediğine;
miyomun büyüklüğü,
sayısı,
rahimdeki konumu,
rahim boşluğuna etkisi,
hastanın yaşı,
infertilite öyküsü
birlikte değerlendirilerek karar verilmelidir.
Her miyomun gebelik öncesinde çıkarılması gerekmez.
Miyomlar Tekrar Oluşabilir mi?
Miyomektomi sırasında mevcut miyomlar çıkarılır ancak rahim korunur.
Bu nedenle ilerleyen yıllarda rahmin farklı bölgelerinde yeni miyomlar gelişebilir. Özellikle genç yaşta ve çok sayıda miyomu bulunan kadınlarda tekrar miyom görülme olasılığı daha yüksek olabilir.
Bu nedenle ameliyat sonrasında da düzenli jinekolojik takip önemlidir.
Miyomlar Kansere Dönüşür mü?
Miyomlar büyük çoğunlukla iyi huylu oluşumlardır.
Rahmin düz kas dokusundan gelişen kötü huylu tümörler çok daha nadirdir ve genellikle mevcut bir miyomun zaman içerisinde kansere dönüşmesi şeklinde değerlendirilmez.
Bununla birlikte özellikle menopoz sonrasında büyümeye devam eden veya görüntülemede olağan dışı özellikler gösteren rahim kitleleri ayrıntılı olarak değerlendirilmelidir.
Miyom Tedavisinde Kişiye Özel Yaklaşım
Miyom tedavisinde herkes için geçerli tek bir yöntem bulunmamaktadır.
Bazı kadınlarda yalnızca düzenli takip yeterliyken, bazı hastalarda ilaç tedavisi, histeroskopik müdahale, miyomektomi veya diğer tedavi yöntemleri gerekebilir.
Miyom saptandıysa, tedavi gerekip gerekmediğinin ve sizin için en uygun yöntemin belirlenmesi için miyomun büyüklüğü, sayısı ve yerleşimi ile birlikte şikâyetleriniz ve gebelik planınızın değerlendirilmesi önemlidir.
Kişiye Özel Değerlendirme
Miyomların büyüklüğü, sayısı, rahimdeki yerleşimi, oluşturduğu şikâyetler ve tedavi gereksinimi kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Hastanın yaşı, kanama ve ağrı şikâyetleri, gebelik planı, miyomların ultrasonografik özellikleri ve daha önce uygulanan tedaviler birlikte değerlendirilmelidir.
Miyomların yalnızca takip edilmesinin yeterli olup olmadığı, medikal tedavi veya cerrahi gerekip gerekmediği ve en uygun tedavi yönteminin belirlenmesi için kadın hastalıkları ve doğum uzmanı tarafından kişiye özel değerlendirme yapılması önemlidir.